تهران - خیابان ولی عصر روبروی پارک ملت خیابان سلطانی ساختمان سپیدار طبقه ۵ واحد ۲۰

چگونه رطوبت گلخانه را کنترل کنیم؟

نوشته شده در : ۱۴۰۰٫۱۰٫۲۵

گلخانه دارای شرایط محیطی بسیار ایده آل برای رشد گیاهان و محصولات کشاورزی است. دما و رطوبت گلخانه همواره تحت کنترل است و از طریق تجهیزات گرمایشی، تهویه و رطوبتی می توان این مقدار دما و رطوبت را در هر موقع از سال کنترل کرد، بنابراین بدون توجه به فصل و مکان جغرافیایی می توانید میوه و سبزی مورد نظر خود را در گلخانه بکارید.

در این نوشته به صورت اختصاصی به انواع روش های کنترل رطوبت در گلخانه پرداخته خواهد شد.

کنترل رطوبت در گلخانه

« کنترل رطوبت در گلخانه »

چرا رطوبت برای گلخانه مهم است ؟

هر گیاهی محدوده دما و رطوبتی خاص خود را دارد و در این محدوده بهترین میزان رشد را خواهد داشت. به عنوان مثال خیار در دمای ۲۰ الی ۳۰ درجه سانتی گراد و رطوبت ۷۰ الی ۹۰٪ بهترین میزان رشد و فتوسنتز را خواهد داشت چرا که برگ های بزرگی داشته و باید با تامین رطوبت لازم مانع از تبخیر آب میان بافتی خیار و ساقه و برگ ها شد.

در صورت نامناسب بودن دما و رطوبت گلخانه، رشد محصولات کشاورزی با مشکل جدی روبرو خواهد شد. رطوبت بالا برای سالن ها پرورش قارچ بسیار مهم بوده و حتما باید به شکل مناسبی تامین شود.

با عوارض خطرناک پایین بودن رطوبت در گلخانه آشنا شوید

تمامی گیاهان دارای منافذی هستند که جهت فتوسنتز و رشد بر روی برگ های آنها نهادینه شده است. این منافذ یا روزنه ها نقش دریافت دی اکسید کربن، خارج سازی اکسیژن و تنظیم سطح آب میان بافتی گیاهان را دارد. زمانی که گیاهان در معرض گرمای شدید قرار می گیرند، رطوبت زیادی را از طریق روزنه ها از دست می دهند، هم چنین زمانی که سیستم دفاعی گیاه به کاهش رطوبت و آب میان بافتی آن پی ببرد، به صورت خودکار روزنه ها را بسته و از تبخیر آب جلوگیری می کند.

بنابراین زمانی که رطوبت محیط گلخانه بسیار کاهش می باید، روزنه های گیاه نیز جهت جلوگیری از خروج بیش از حد آب میان بافتی بسته خواهند شد، در نتیجه عمل فتوسنتز نیز متوقف شده و گیاه قادر به دریافت دی اکسید کربن نخواهد بود، عارضه خطرناک این کار، خشک شدن ساقه و برگ ها و میوه های کال و نرسیده است.

در صورتی که گیاهان در مرحله شکوفه زدن و یا گلدهی باشند شاهد ریزش گلها و شکوفه ها خواهید بود، یکی دیگر از نشانه های کمبود رطوبت در گلخانه، خشک شدن زود به زود خاک گلدان است.

ساده ترین راه برای متوجه شدن رطوبت پایین گلخانه و انجام اقدامات لازم پیش از خشک شدن گیاهان، قرار دادن چند رطوبت سنج دیجیتالی و دقیق در قسمت های گلخانه و کنترل دائمی رطوبت است.

روش های کنترل رطوبت گلخانه

« روش های کنترل رطوبت گلخانه »

چگونه رطوبت گلخانه را افزایش دهیم؟

جهت افزایش سطح رطوبت گلخانه راهکارهای بسیار ساده ای وجود دارند که در ادامه به آنها اشاره شده است :

۱- خاک گلدان را به صورت مرتب آبیاری کنید.

۲- با استفاده از مه پاش های نازلی ، تمامی سطح برگ ها را غبار پاشی کنید تا همواره مرطوب بمانند.

۳- در صورت عدم امکان نصب مه پاش های نازلی ، می توانید از رطوبت سازهای التراسونیک جهت تولید مه سرد در گلخانه استفاده کنید. این کار به کاهش دمای گلخانه نیز کمک خواهد کرد.

۴- در صورتی که گلخانه خود را در یک محیط جغرافیایی گرم و خشک بنا کرده اید، رطوبت محیط بیرون بسیار کمتر از رطوبت داخل گلخانه خواهد بود، برای جلوگیری از هدر رفت رطوبت تولید شده حتما از فن های تهویه دمپردار استفاده کنید و آنها  را برای مدتی خاموش کنید.

عوارض بالا بودن رطوبت گلخانه چیست ؟

مشکل همیشه پایین بودن رطوبت نیست، در برخی موارد بالا بودن رطوبت گلخانه نیز سبب از دست رفتن محصولات کشاورزی می شود. به عنوان مثال اگر در مناطق شمالی کشور اقدام به کاشت گل های گرمسیری مانند کاکتوس، بگونیا و … کرده باشید، رطوبت بالا سبب از بین رفتن گل ها خواهد شد.

از جمله عوارض بالا بودن رطوبت برای گیاهان می توان به پژمرگی ، پلاسیدگی برگ ها ، کپک و گندیدگی ریشه ها اشاره کرد که نتیجه عدم تعریق و محبوس شدن آب در ریشه و برگ های گیاه است. هم چنین به دلیل اشباع شدن محیط از رطوبت، آوند ها قادر به خارج سازی رطوبت و رساندن مواد مغذی به میوه ها و برگ ها نخواهد بود.

بهترین راه حل، مطالعه سطح رطوبت مناسب برای گل ها و استفاده از رطوبت سنج های دقیق و دیجیتالی است ، در این صورت می توانید از افزایش رطوبت گلخانه مطلع شوید و تصمیمات لازم را به عمل آورید.

چگونه رطوبت گلخانه را کاهش دهیم ؟

۱- در صورتی که در مناطق جغرافیایی معتدل یا خشک قرار دارید و فکر می کنید که رطوبت داخل گلخانه بسیار بالاتر از رطوبت محیط بیرون است، با سادگی با روشن کردن فن تهویه ، رطوبت مازاد به بیرون هدایت خواهد شد.

۲- اما اگر در مناطق شرجی و مرطوب قرار دارید که رطوبت محیط بیرون بسیار بالاتر از رطوبت داخل گلخانه است، باید از دستگاه های رطوبت گیر جهت جذب رطوبت مازاد استفاده کنید. هم چنین باید از روشن کردن مداوم فن های تهویه خودداری کنید و بهتر است از نوع دمپر دار آن استفاده کنید.

۳- تا زمانی که خاک گیاهان کاملا خشک نشده ، اقدام به آب دهی نکنید چون خیس بودن مداوم خاک سبب کپک زدگی و فساد ریشه ها خواهد شد.

ایجاد رطوبت بالا در گلخانه

« ایجاد رطوبت بالا در گلخانه »

نتیجه گیری کلی

کنترل دما و رطوبت در گلخانه بسیار مهم بوده و هر پرورش دهنده و گلخانه داری باید از نحوه انجام سریع و به موقع این کار مطلع باشد تا از نابودی سرمایه و محصولات کشاورزی خود جلوگیری کند، این مقاله با ارائه راهنمایی های کلی در مورد نحوه کنترل رطوبت گلخانه، سهم ناچیزی در توسعه صنعت گلخانه داری کشور داشته است.

در حالت کلی استفاده از فن تهویه ، دستگاه های رطوبت ساز و در برخی موارد نادر دستگاه های رطوبت گیر، به عنوان راه حل های موثر در کنترل رطوبت گلخانه عمل می کنند.